İsveç ve İskandinavya’dan UYAP Vatandaş Portal, Yurt Dışı Tebligat (TK m. 25/a) ve Dava Takibi

İsveç'te (Stockholm, Göteborg, Malmö, Uppsala vb.) yaşayan Türk vatandaşları ve Mavi Kart sahipleri, Türkiye'de adlarına açılmış bir dava veya icra takibi olup olmadığını kontrol etmek, mevcut dosyalarını takip etmek ve resmi kurum başvurularını yürütmek için Türkiye'ye seyahat etmek zorunda değildir. Türkiye'nin dijital yargı altyapısı olan UYAP (Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi) ve avukat vekâletnamesi ile tüm adli ve idari süreçler uzaktan yönetilebilmektedir.

1. Yurt Dışında Yaşayan Türk Vatandaşlarına Tebligat Usulü (7201 Sayılı Kanun m. 25/a)

Yurt dışında ikamet eden vatandaşların hak kaybına uğramaması için 7201 sayılı Tebligat Kanunu madde 25/a özel bir güvence öngörmüştür. MERNİS adres kayıt sisteminde yerleşim yeri adresi İsveç (yurt dışı) olarak kayıtlı olan bir Türk vatandaşına yapılacak adli tebligatlar, yurt içindeki eski bir adrese veya muhtarlığa bırakılamaz:

• Konsolosluk Kanalıyla Tebligat (m. 25/a): Yabancı ülkede kendisine tebliğ yapılacak kimse Türk vatandaşı olduğu takdirde tebligat o yerdeki Türkiye Büyükelçiliği veya Başkonsolosluğu (T.C. Stockholm Büyükelçiliği) vasıtasıyla da yapılabilir.
• 30 Günlük İhtar ve Tebliğ Tarihi: Dış temsilcilik tarafından muhataba; tebligatın konusu, hangi merci tarafından çıkarıldığı ve 30 gün içinde başvurulmadığı takdirde tebligatın yapılmış sayılacağı ihtarını içeren bildirim, o ülkenin mevzuatının izin verdiği yöntemle gönderilir. Otuz günlük sürenin bittiği tarihte tebligat yapılmış sayılır.
• Usulsüz Tebligata İtiraz: Adresi yurt dışında olmasına rağmen Türkiye'deki eski adresine (TK m. 21/2'ye göre) yapılan tebligatlar Yargıtay içtihatları uyarınca usulsüzdür. Bu durumda öğrenme tarihi tebliğ tarihi sayılarak kesinleşmiş gibi görünen dava veya icra takiplerine karşı kanun yollarına başvurulabilir.

2. UYAP Vatandaş Portal, e-Devlet ve Avukat Vekâletnamesi Karşılaştırması

e-Devlet şifresi (T.C. Stockholm Büyükelçiliği'nden temin edilebilir) veya Türkiye'deki internet bankacılığı ile UYAP Vatandaş Portal'a giriş yapılabilse de, teknik ve hukuki yetkiler bakımından avukat temsili ile vatandaş ekranı arasında önemli farklar vardır:

3. Türkiye'ye Gelmeden Yürütülebilen Resmi ve Adli İşlemler

Stockholm Büyükelçiliği Konsolosluk Şubesi'nden düzenlenecek vekâletname ile Türkiye'ye seyahat edilmeksizin yürütülebilen başlıca işlemler şunlardır:

• Dava ve İcra Takibi: Boşanma, tanıma-tenfiz, miras (veraset ilamı, ortaklığın giderilmesi), tapu iptal-tescil, kira tahliye ve alacak davalarının açılması ve sonuçlandırılması.
• Adli Sicil ve Arşiv Kaydı Silinmesi: 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu m. 9 ve m. 12 kapsamında koşulları oluşan adli sicil ve arşiv kayıtlarının silinmesi için Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü'ne başvuru yapılması.
• Resmi Belge ve Apostil Temini: Mahkeme kararları, kesinleşme şerhleri, nüfus ve tapu kayıtlarının ilgili kurumlardan alınarak Apostil tasdiklerinin yaptırılması ve İsveç'e ulaştırılması.

4. Sık Sorulan Sorular

İsveç'te yaşıyorum, e-Devlet şifrem yok; nasıl alabilirim?

T.C. Stockholm Büyükelçiliği Konsolosluk Şubesi'ne şahsen başvurarak e-Devlet şifresi zarfı temin edebilirsiniz. Ayrıca Türkiye'de adınıza açık bir banka hesabınız varsa, ilgili bankanın internet bankacılığı giriş yöntemiyle e-Devlet şifresine ihtiyaç duymadan doğrudan e-Devlet ve UYAP Vatandaş Portal'a giriş yapabilirsiniz.

Türkiye'de hakkımda açılmış bir ceza soruşturması veya yakalama kararı olup olmadığını öğrenebilir miyim?

Hazırlık (savcılık soruşturması) aşamasındaki dosyalar ve yakalama kararları güvenlik nedeniyle e-Devlet veya UYAP Vatandaş Portal'da görünmez. Bu dosyaların incelenmesi, ifade süreçlerinin planlanması veya yakalama kararlarına itiraz edilmesi ancak vekâletname sunduğunuz avukatınızın ilgili Cumhuriyet Başsavcılığı veya Sulh Ceza Hâkimliği nezdinde yapacağı inceleme ile mümkündür.

İkametgah adresimi İsveç'e aldırmazsam Türkiye'de ne gibi sorunlar yaşarım?

Adresiniz MERNİS sisteminde Türkiye'de görünmeye devam ederse, adınıza çıkarılan mahkeme ve icra tebligatları Türkiye'deki o adrese (muhtarlığa) bırakılarak 7201 sayılı Kanun m. 21/2 uyarınca geçerli sayılır ve süreler haberiniz olmadan işleyerek kesinleşir. Bu nedenle yurt dışı adres beyanının dış temsilcilik üzerinden güncel tutulması hayati önem taşır.